Islam en Christendom IV

Mohammed spreekt over Abraham, die een grote plaats in de Koran inneemt. De gelovigen worden herhaaldelijk "kinderen van Ibrahim" genoemd, precies als in onze Bijbel. En ook Jezus neemt een belangrijke plaats in, hij wordt in de Koran "Isa" genoemd, zoon van "Mirjam" (Maria). Daaraan wordt vaak "Al-Masih" (Messias) toegevoegd en Gezant van Allah. Zoals in Soera 4:171:

"O lieden van de Schrift, overschrijdt niet de grenzen in uw godsdienst.
En zegt niets anders over Allah dan het wezenlijke.
Immers de Masih, Isa zoon van Mirjam
is slechts boodschapper van Allah en Zijn Woord."

Maria is ook de enige vrouw die met name in de Koran genoemd wordt. Van haar wordt gezegd, dat Allah haar heeft uitverkoren boven de vrouwen van de wereldwezens (Soera 3:42).

Vele islamitische voorschriften in de Koran herinneren aan Bijbels erfgoed. Zo het houden van de vasten (de Ramadan),de besnijdenis, het oprecht en eerlijk met elkaar omgaan, je niet te buiten gaan aan allerlei dingen (drankzucht, rookgenot, overdadige seks, enz.), de vrouw met respect behandelen. Dit laatste verbaast ons, omdat wij altijd horen dat de vrouw in de Islam achter wordt gesteld. Vele eeuwen is dat ook in het openbare leven zo geweest, en bij de strengere Moslims -zeg maar de fundamentalisten- is dat nog zo. Maar in huis hebben zij zeker even veel te vertellen als de man, misschien wel meer. En nu begint in de modernere Moslimstaten het liberalisme ook meer door te breken, wat voor de vrouw meer vrijheid betekent en de kans om te studeren en belangrijke posities te verwerven. Wij waren acht jaar geleden in Marokko en daar zagen we in de wereldstad Casablanca bijvoorbeeld nog maar weinig echt gesluierde vrouwen rondlopen. En de universiteit daar telt vele jonge vrouwen. Dat een Moslim met 4 vrouwen mag trouwen is door Mohammed ook bedoeld als een verheffing van de vrouw, niet een vernedering. Want in die tijd was het bij de Bedoeïenen de gewoonte een hele harem te hebben... De profeet preekte: "Huw van de vrouwen, die goed schijnen in uw ogen er slechts twee, of drie, of vier; en wanneer gij vreest, dat gij niet billijk zult handelen, dan slechts één." Mohammed zelf had ook maar 1 vrouw. En de meeste Moslims vandaag zijn ook met 1 vrouw getrouwd.

Tenslotte de vraag: hoe kunnen wij met elkaar omgaan, Christenen en Moslims? Per slot van rekening zijn er nu zo'n miljoen Moslims in Nederland. Je komt elkaar dus tegen. De Raad van Kerken heeft een werkgroep van Kerkmensen en Moslims, die elkaar regelmatig op verschillende plaatsen in het land ontmoeten. Bij ons in Barendrecht is er een groep vrouwen, Moslima en kerkleden, die samen met elkaar gaan koken en ondertussen hele gesprekken voeren. Zij wisselen ervaringen uit en bespreken ontstane problemen, met het doel om de verstandhouding tussen Moslims en Christenen te verbeteren en te verdiepen. De allesbeheersende vraag daarbij moet niet zijn wat ons van elkaar scheidt, maar wat ons verbindt en wat wij van elkaar kunnen leren. Moeilijk is bijvoorbeeld het verschillend spreken over God: is Allah dezelfde als God? Sprekend met Moslims zul je merken, dat zij er van uit gaan, dat wij beiden geloven in de Ene, de Schepper van hemel en aarde, de Almachtige. Niets in de Koran wijst er op, dat Mohammed ooit geloofde dat Joden en Christenen een andere God vereerden. En wat denkt u, hoe de Christenen in Arabische landen over God spreken? In hun Arabische Bijbel staat "Allah"! Al voordat Mohammed optrad in het begin van de 7e eeuw spraken Arabische Christenen van Allah en van ar-Rahmaan (de Barmhartige). Toch kun je ook weer niet zeggen, dat het allemaal hetzelfde is, of je nu Islamitisch of Christelijk gelooft. Zo hebben Moslims een aantal pittige vragen voor Christenen in petto. Ik noem er enkele: "Hoe kan God, die Een is, tegelijk Drie zijn? En wat bedoelen de Christenen met het Zoon-van-God zijn van Jezus? Is de leer van de erfzonde niet te somber? Hoe verhouden zich genade en goede werken? Wat is de betekenis van verzoening?" Omgekeerd hebben Christenen ook wel een aantal spannende vragen voor Moslims: geloven zij werkelijk dat de mens van nature goed is? Kan de mens de weg van gehoorzaamheid en overgave (dat is toch "Islam") ten volle gaan? Wat bedoelen zij met Gods vergeving en barmhartigheid? Als God almachtig is, wat zo sterk benadrukt wordt, waarom is het verzet dan zo groot tegen het christelijk belijden dat God meer doet dan een boek zenden, namelijk mens onder mensen worden?

Al deze vragen moeten wij in een sfeer van openheid en respect voor elkaar kunnen stellen. Wij moeten ons daarbij ook zelf afvragen: "Wat betekent Jezus als Zoon-van-God voor ons? En wat betekenen het kruis en de opstanding en de verzoening en het eeuwige leven voor ons persoonlijke geloofsleven?" Zijn het alleen maar dogma's of doet het ons echt iets?